Περί Λογοκλοπής

Τι είναι λογοκλοπή;

Λογοκλοπή (αγγλικά: «plagiarism») είναι η «ιδιοποίηση ξένης πνευματικής δημιουργίας με ανήθικο, παράνομο τρόπο» («Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής» του Τριανταφυλλίδη). Με άλλα λόγια, λογοκλοπή είναι η – εκούσια ή ακούσια – χρήση της πνευματικής εργασίας (ιδεών, ερευνητικών αποτελεσμάτων, συγγραφικού έργου) τρίτων, χωρίς αυτή να συνοδεύεται από αναγνώριση της πηγής της εργασίας.

 

Τι συνιστά λογοκλοπή στην επιστημονική έρευνα;

Στην ακαδημαϊκή κοινότητα, η λογοκλοπή μπορεί να πάρει πολλές μορφές, όπως :

  • τη συνειδητή αποσιώπηση της άμεσης ή έμμεσης συνεισφοράς άλλων προσώπων στο αντικείμενο επιστημονικής έρευνας και διδασκαλίας
  • την οικειοποίηση ερευνητικών πορισμάτων για ατομική προβολή
  • την παράληψη αναφοράς σε χρησιμοποιηθείσα βιβλιογραφία
  • την αυτολογοκλοπή, δηλαδή τη χρήση μέρους μιας δημοσίευσης ενός επιστήμονα σε μια επόμενη δημοσίευσή του, χωρίς τη χρήση αναφοράς ή παραπομπής.

Υπάρχουν δύο τύποι λογοκλοπής : η λογοκλοπή ολόκληρης πηγής και η μερική αντιγραφή. Λογοκλοπή ολόκληρης πηγής έχουμε όταν ένας φοιτητής αντιγράφει ολόκληρη παλιά πτυχιακή αλλάζοντας μόνο τον τίτλο ή όταν αγοράζει μια πτυχιακή από κάποιο ιδιωτικό εκπαιδευτήριο. Μερική αντιγραφή έχουμε όταν ο φοιτητής αντιγράφει μέρος κειμένου από κάποια πηγή (πχ μεθοδολογία έρευνας, συμπεράσματα) και το επικολλάει στην εργασία του. Σε κάθε περίπτωση, η λογοκλοπή είναι το ίδιο κατακριτέα και τιμωρείται αυστηρώς.

 

Πώς μπορώ να αποφύγω τη λογοκλοπή;

Η λογοκλοπή μπορεί να αποφευχθεί με προσεκτικό έλεγχο και καταγραφή βιβλιογραφικών αναφορών για οτιδήποτε χρησιμοποιείται στην εργασία. Οι αναφορές πρέπει να είναι έτσι δοσμένες που να επιτρέπουν τον αναγνώστη να ανατρέξει απ’ ευθείας στην πρωτότυπη πηγή και να συγκρίνει τα δύο κείμενα. Ακόμη, ο φοιτητής πρέπει να διασφαλίσει ότι οι πηγές που χρησιμοποιεί είναι πρωτεύουσες και ότι έχει δικαίωμα να αναδημοσιεύσει πορίσματα ερευνών που υπάρχουν διαθέσιμα. Σε περίπτωση δευτερευόντων πηγών, δηλαδή εργασία κάποιου συγγραφέα που αναφέρεται σε κάποια άλλη, πρέπει να γίνεται αναφορά και στην πρωτεύουσα πηγή.

Επιπλέον, πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ακόμη και σε περίπτωση που δεν αντιγράφει κάποιος λέξη προς λέξη το κείμενο ενός συγγραφέα, αλλά υπάρχει παράφραση του περιεχομένου, απαιτείται αναφορά. Γενικά, είναι σημαντικό να είναι ξεκάθαρο στον αναγνώστη της πτυχιακής ποιο κομμάτι αποτελεί νέα συνεισφορά στην επιστήμη και ποιο όχι.

 

Με ποιον τρόπο γίνεται η ανίχνευση λογοκλοπής στο MBA;

Οι πτυχιακές εργασίες που υποβάλλονται για παρουσίαση στο MBA ελέγχονται με το λογισμικό Unicheck. Η εργασία προς έλεγχο υποβάλλεται στο Unicheck, το οποίο τη συγκρίνει με μια σειρά από διαθέσιμες πηγές αναφοράς, όπως :

  • Ιστότοποι
  • Εργασίες που έχουν υποβληθεί παλαιότερα στο MBA
  • Εργασίες που έχουν υποβληθεί από άλλα ιδρύματα που χρησιμοποιούν το Unicheck
  • Άλλες πηγές, όπως άρθρα περιοδικών, πρακτικά συνεδρίων κλπ.

Στο τέλος του ελέγχου, το Unicheck εξάγει ένα δείκτη ομοιότητας της εργασίας με άλλες πηγές, δηλαδή υπολογίζει πόσο επί τοις εκατό η πτυχιακή αποτελεί αποτέλεσμα πρωτότυπης εργασίας ή αντιγράφει περιεχόμενο τρίτων παραπομπών. Συνοδευτικά εξάγονται και αναφορές που εμφανίζονται τα σημεία όπου διαπιστώθηκε λογοκλοπή σε παράθεση με τις πρωτότυπες πηγές από τη βάση δεδομένων.

 

Τι είναι η «Δήλωση μη λογοκλοπής και ανάληψη προσωπικής ευθύνης» και πού μου χρειάζεται;

Κάθε πτυχιακή εργασία θα πρέπει να συνοδεύεται με τη «Δήλωση μη λογοκλοπής και ανάληψη προσωπικής ευθύνης», με την οποία ο φοιτητής δηλώνει ότι η εργασία που παραδίδει είναι αποτέλεσμα πρωτότυπης έρευνας και δεν χρησιμοποιεί πνευματική ιδιοκτησία τρίτων χωρίς αναφορές. Επίσης ο φοιτητής με αυτή τη δήλωση αναλαμβάνει όλες τις νομικές και διοικητικές συνέπειες που δύναται να αντιμετωπίσει σε περίπτωση που η εργασία του αποδεχθεί ότι αποτελεί προϊόν λογοκλοπής. Η «Δήλωση» αναγράφεται στην αρχή της πτυχιακής και συνοδεύεται από την υπογραφή του φοιτητή. Το πλήρες κείμενο παρατίθεται παρακάτω.

Δήλωση μη λογοκλοπής και ανάληψη προσωπικής ευθύνης

Με πλήρη επίγνωση των συνεπειών του νόμου περί πνευματικών δικαιωμάτων, δηλώνω ενυπογράφως ότι είμαι αποκλειστικός συγγραφέας της παρούσας Μεταπτυχιακής Διπλωματικής Εργασίας, για την ολοκλήρωση της οποίας κάθε βοήθεια είναι πλήρως αναγνωρισμένη και αναφέρεται λεπτομερώς στην εργασία αυτή. Έχω αναφέρει πλήρως και µε σαφείς αναφορές, όλες τις πηγές χρήσης δεδομένων, απόψεων, θέσεων και προτάσεων, ιδεών και λεκτικών αναφορών, είτε κατά κυριολεξία είτε βάσει επιστημονικής παράφρασης. Αναλαμβάνω την προσωπική και ατομική ευθύνη ότι σε περίπτωση αποτυχίας στην υλοποίηση των ανωτέρω δηλωθέντων στοιχείων, είμαι υπόλογος έναντι λογοκλοπής, γεγονός που σημαίνει αποτυχία στην Διπλωματική µου Εργασία και κατά συνέπεια αποτυχία απόκτησης του Μεταπτυχιακού Τίτλου των Μεταπτυχιακών Σπουδών, πέραν των λοιπών συνεπειών του νόμου περί πνευματικών δικαιωμάτων. Δηλώνω, συνεπώς, ότι αυτή η Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία προετοιμάσθηκε και ολοκληρώθηκε από εμένα προσωπικά και αποκλειστικά και ότι, αναλαμβάνω πλήρως όλες τις συνέπειες του νόμου στην περίπτωση κατά την οποία αποδειχθεί, διαχρονικά, ότι η εργασία αυτή ή τμήμα της δεν µου ανήκει διότι είναι προϊόν λογοκλοπής άλλης πνευματικής ιδιοκτησίας.

 

Όνομα & Επώνυμο Συγγραφέα (Με Κεφαλαία) :

__________________________________________________

Υπογραφή (Ολογράφως, χωρίς μονογραφή):

__________________________________________________

Ημερομηνία (Ημέρα – Μήνας – Έτος):

__________________________________________________

 

Ποια διαδικασία πρέπει να ακολουθήσω για τον έλεγχο της πτυχιακής μου εργασίας για λογοκλοπή;

Εφόσον είστε φοιτητής του ΠΜΣ του τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων και έχετε ολοκληρώσει την πτυχιακή σας εργασία, απαιτείται να την υποβάλετε για έλεγχο για λογοκλοπή. Για να το κάνετε αυτό, πρέπει να μεταβείτε στη σελίδα υποβολής εργασίας και να συνδεθείτε στο σύστημα με τα στοιχεία του ιδρυματικού σας λογαριασμού. Ακολουθώντας τις οδηγίες της φόρμας υποβολής, ανεβάζετε την εργασία σας. Το λογισμικό ελέγχου λογοκλοπής θα εξετάσει την πτυχιακή σας και θα αποστείλει την αναφορά ομοιότητας με τρίτες πηγές, στον επιβλέποντα καθηγητή και στο διευθυντή του Μεταπτυχιακού. Η αναφορά δεν κοινοποιείται στους φοιτητές του Προγράμματος.

 

Τι γίνεται σε περίπτωση που η εργασία μου παραβιάζει τους κανόνες περί λογοκλοπής;

Αν μια εργασία παρουσιάσει υψηλό ποσοστό ομοιότητας με τις πηγές αναφοράς του Ephorus, δε σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι έχουμε απόπειρα λογοκλοπής. Η ομοιότητα μπορεί να οφείλεται σε διάφορους λόγους, όπως στην ύπαρξη υλικού το οποίο απαιτείται να καταγραφεί αυτούσιο από την πηγή αναφοράς, όπως νόμοι από ΦΕΚ. Την τελική απόφαση αναφορικά με το αν το στοιχειοθετείται λογοκλοπή ή όχι, έχει ο επιβλέπων Καθηγητής και ο Διευθυντής του Μεταπτυχιακού. Οι συνέπειες, στις περιπτώσεις, που στοιχειοθετείται λογοκλοπή, είναι πολύ σοβαρές και περιγράφονται αναλυτικά στις διατάξεις της παραγράφου 7 του άρθρου 10 του οδηγού σπουδών του ΠΜΣ, όπου σημειώνεται ότι ‘Σε περίπτωση αντιγραφής στις εξετάσεις ή λογοκλοπής στις εργασίες των μαθημάτων, ο φοιτητής θεωρείται ότι απέτυχε στο μάθημα και είναι υποχρεωμένος, εφόσον έχει τη δυνατότητα, να το παρακολουθήσει ξανά στο επόμενο εξάμηνο, καταβάλλοντας παράλληλα δίδακτρα εγγραφής και φοίτησης, σύμφωνα με όσα προβλέπονται στα άρθρα 11 και 18. Σε περίπτωση που ο φοιτητής είναι υπότροπος, τότε διαγράφεται οριστικά από το ΠΜΣ. Σε περίπτωση λογοκλοπής στη μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία, ο φοιτητής διαγράφεται οριστικά από το ΠΜΣ.’.

 

Είμαι καθηγητής του ΤΕΙ Κεντρικής Μακεδονίας. Πώς μπορώ να χρησιμοποιήσω την υπηρεσία ανίχνευσης λογοκλοπής για τις εργασίες των φοιτητών μου;

Προς το παρόν η υπηρεσία είναι διαθέσιμη μόνο για τον έλεγχο των πτυχιακών εργασιών των φοιτητών του ΜΒΑ του τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων. Σε περίπτωση που ανήκετε σε άλλο τμήμα του ΤΕΙ Κεντρικής Μακεδονίας δεν έχετε δικαίωμα χρήσης της υπηρεσίας. Αν διδάσκετε στο ΜΒΑ και θέλετε να ελέγξετε άλλες εργασίες για λογοκλοπή (πχ εξαμηνιαία projects), παρακαλούμε επικοινωνήστε με τη γραμματεία του Προγράμματος.

 

Πώς μπορώ να μάθω περισσότερα για τη λογοκλοπή;

Για να ενημερωθείτε για τη λογοκλοπή, τις συνέπειές της και τους κανόνες δεοντολογίας που διέπουν την επιστημονική έρευνα, μπορείτε να απευθυνθείτε στις παρακάτω πηγές :